Connect with us
Advertisement
Advertisement

Cymraeg

Droseddwyr mwyaf brawychus yn Cymru

Published

on

Mali Harries: Y Ditectif

BYDD MANYLION am rai o achosion troseddol mwyaf brawychus Cymru yn cael eu datgelu yn y gyfres Y Ditectif ar S4C; sy’n cynnwys mynediad ecsgliwsif i rai darnau o dystiolaeth sydd ddim wedi eu gweld yn gyhoeddus o’r blaen, a chyfweliadau gyda ditectifs, llygaid dystion a theuluoedd sy’n trafod eu profiadau am y tro cyntaf.

Mi fydd cyfres Y Ditectif yn dechrau ar S4C nos Fawrth, 9 Mai, ac ynddi mae’r actores Mali Harries, sy’n adnabyddus am rôl DI Mared Rhys yn y ddrama dditectif Y Gwyll/ Hinterland, yn cwrdd â heddweision a thimau fforensig arbenigol er mwyn dysgu am y broses sy’n dwyn troseddwyr o flaen eu gwell.

Dan sylw yn y rhaglen gyntaf mae ymchwiliad Heddlu De Cymru i ddal llofrudd o Abertawe a guddiodd gorff ei landlord mewn chwarel yn Nolwyddelan cyn ffoi o’r wlad. Bydd y rhaglen hefyd yn dysgu am gyfraniad tîm achub mynydd Dyffryn Ogwen a wnaeth adfer y corff o’r chwarel.

Ymhlith yr achosion eraill yn y gyfres wyth-rhan bydd achos gwraig o Rondda Cynon Taf a lofruddiodd ei gŵr ac a lwyddodd i gadw’r corff yn gudd yn ei chartref am 17 o flynyddoedd. Hefyd, Gareth Hall o ardal Caernarfon sydd wedi derbyn dedfryd o 50 mlynedd mewn carchar yn Oregon, UDA, am dreisio merch deng mlwydd oed.

Mi fydd Mali yn cwrdd ag arbenigwyr fforensig digidol fu’n gweithio ar achos llofruddiaeth menyw ifanc mewn gwesty yng Nghaerdydd, ac mi fydd hi’n clywed am brofiadau personol yr heddweision oedd yn rhan o’r ymchwiliad cudd mwyaf yn hanes yr heddlu ym Mhrydain; sef Operation Julie, a chwalodd gynllwyn cyffuriau LSD yng Ngorllewin Cymru yng nghanol y 1970au.

Meddai Mali Harries, cyflwynydd Y Ditectif sy’n gynhyrchiad gan ITV Cymru, “Yn y gyfres yma, rwy’n cwrdd â nifer o dditectifs ac arbenigwyr sy’n cyd-weithio er mwyn dal troseddwyr. Wrth dreulio amser gyda nhw, rwy’ wedi dod i ddeall am yr ochr emosiynol sydd i’r gwaith, a’r effaith bersonol arnyn nhw. Pan ry’ chi’n meddwl am ymchwiliad Operation Julie, roedd y swyddogion yn gweithio undercover am fisoedd, a phrin iawn oedd y cyfle i weld eu teuluoedd. Roedd yn rhoi straen mawr ar eu bywyd personol.”

Mae Mali yn llawn edmygedd tuag at waith yr heddweision a’u hymroddiad er mwyn sicrhau cyfiawnder i’r dioddefwyr a’u teuluoedd, a hynny, yn aml, o dan amodau anodd iawn.

“Mae’r ditectifs yn gweld pethau mawr yn gyson wrth eu gwaith. Mewn nifer o achosion, gan gynnwys y rhai sy’n cael sylw yng nghyfres Y Ditectif, maen nhw’n dod ar draws cyrff sydd mewn cyflwr trychinebus. Wrth ymchwilio i achosion o gam-drin plant, maen nhw’n wynebu tystiolaeth sy’n dorcalonnus ac yn gweld pethau sy’n amhosib eu hanghofio,” meddai Mali, sy’n cyfaddef bod y straeon yn y gyfres wedi effeithio arni hithau hefyd.

“Ar y naill law dwi wedi mwynhau’r profiad o ddilyn yr heddlu wrth eu gwaith, am fy mod i, yn y bôn, yn berson eithaf ‘geeky’ – gyda llygad fanwl sy’n hoffi dadansoddi. Ond dwi wedi gweld a chlywed pethau doeddwn byth yn meddwl y byddwn i. Mae ffilmio’r gyfres wedi gadael ei ôl arna i, ac, fel mam, mae’r achosion cam-drin plant wedi gwneud i fi feddwl llawer am ddiogelwch ar y we. Mae gen i lot fawr o barch tuag at yr heddlu a’r arbenigwyr sy’n delio’n ddyddiol gyda’r hyn welais i, ac yn gweithio mor galed i ddal ac i rwystro troseddwyr.”

Continue Reading

Cymraeg

​Llyfr newydd gan Vaughan Roderick​

Published

on

​FE fydd y degawd nesaf gyda’r mwyaf arwyddocaol erioed i wleidyddiaeth Cymru, yn ôl Golygydd Materion Cymreig y BBC, Vaughan Roderick, ar achlysur cyhoeddi cyfrol o’i waith i nodi ugain mlynedd wedi i Gymru bleidleisio dros gael Cynulliad Cenedlaethol.

Yn y gyfrol, Pen ar y Bloc, a gyhoeddir yr wythnos hon, dywed Vaughan fod ‘y platiau tectonig yn symud ac mae cwestiynau a fyddai wedi ymddangos yn hurt ddeng mlynedd yn ôl bellach yn rhai rhesymol’.

Mae’r symudiadau hyn, meddai, yn golygu bod cwestiynau’n codi ynghylch bodolaeth ambell un o’r pleidiau mawrion yn eu ffurfiau presennol gan broffwydo hefyd y gall dyddiau gwleidyddiaeth dosbarth fod yn tynnu at eu terfyn. Mae hefyd yn darogan y posibilrwydd o’r Deyrnas Unedig a’r Undeb Ewropeaidd yn chwalu.

‘A fydd y Deyrnas Unedig, yr Undeb Ewropeaidd, neu’r ddau, yn debyg o gwympo’n ddarnau neu a fydd modd iddynt lwyddo i ail-greu eu hunain? Fe gawn weld.’

Mae’r gyfrol, a luniwyd ar y cyd rhwng Vaughan a’i gyd-newyddiadurwr, Ruth Thomas, yn atgynhyrchu y gorau o flog llwyddiannus Vaughan gan sicrhau na fydd ei ysgrifau bachog yn diflannu mewn unrhyw ‘Oes Dywyll Ddigidol’.

Bydd cyhoeddi’r gyfrol, sydd yn cynnwys deunydd newydd sydd yn cloriannu rhai o’r datblygiadau gwleidyddol pwysicaf ers 1997, yn golygu bod cofnod cwbl anhepgor o hanes Cymru wedi ei greu.

Mae’r gyfrol hefyd yn cynnwys teyrnged i gyn-Brif Weinidog Cymru, Rhodri Morgan, a fu farw ar yr 17eg o Fai, yr ysgrifennodd Vaughan yn arbennig ar gyfer y gyfrol.

Meddai’r Athro Richard Wyn Jones, pennaeth Canolfan Llywodraethiant Cymru ym Mhrifysgol Caerdydd, ‘Dyma sylwebaeth wleidyddol o’r radd flaenaf: praff, eang ei orwelion ac eangfrydig ei ysbryd. Prawf pellach ein bod wedi bod yn eithriadol o ffodus fel cenedl i gael Vaughan Roderick i’n tywys trwy holl droeon dau ddegawd cyntaf datganoli.’

Ers diwedd y 1970au, mae Vaughan wedi tystio i nifer o’r digwyddiadau sydd wedi newid Cymru – o brotestiadau Cymdeithas yr Iaith, streic y glowyr, y frwydr dros ddatganoli hyd at y bleidlais Brexit.

Fe wnaeth hynny ar radio a theledu, ac o 2004 ymlaen fe ysgrifennodd ar gyfer gwasanaeth newyddion ar-lein y BBC, trwy’r golofn O Vaughan i Fynwy i ddechrau, a’i flog o 2007 ymlaen.

Dywed ei olygydd Ruth Thomas, fod llais unigryw Vaughan wedi ‘diffinio cenhedlaeth’.

Meddai Vaughan wrth adlewyrchu ar ei waith, ‘Y cyfan y gall newyddiadurwr ei wneud yw adrodd a mesur pwysigrwydd stori fel y mae’n ymddangos ar y pryd, trwy sbectol ein hoes ni.’

O ganlyniad i ddadansoddiad Vaughan dros y degawdau mae Pen ar y Bloc yn gronicl cynhwysfawr, hanfodol a ffraeth y bydd unrhyw un sydd â diddordeb yn hanes a gwleidyddiaeth Cymru yn ei fwynhau.

Bydd Pen ar y Bloc yn cael ei lansio yn Y Senedd am 6 o’r gloch, nos Fawrth 19 Medi yng nghwmni Vaughan Roderick, Ruth Thomas, Betsan Powys a’r Athro Richard Wyn Jones. Bydd yn cynnwys trafodaeth banel gyda Jane Hutt AC, David Melding AC, Helen Mary Jones a Kirsty Williams AC.

Trefnir y noson ar y cyd rhwng gwasg Y Lolfa a Chynulliad Cenedlaethol Cymru.

Mae Pen ar y Bloc gan Vaughan Roderick (£14.99, Y Lolfa) ar gael nawr.

Continue Reading

Cymraeg

Pwyllgor Cynulliad yn galw am ‘atebion arloesol’

Published

on

DYLAI Llywodraeth Cymru ystyried sicrhau bod cymorthdaliadau cyhoeddus i dirfeddianwyr fel ffermwyr yn amodol, yn y dyfodol, ar iddynt ganiatáu mastiau ffôn symudol ar eu tir, yn ôl un o bwyllgorau’r Cynulliad Cenedlaethol.

Mae adroddiad newydd gan Bwyllgor yr Economi, Seilwaith a Sgiliau yn galw ar Lywodraeth Cymru i ystyried ffyrdd arloesol o gysylltu’r pedwar y cant olaf o Gymru sydd heb gyswllt band eang, ac i ystyried diwygio’r drefn gynllunio i wella’r gwasanaeth ffonau symudol ledled y wlad.

Dyma rai o argymhellion eraill yr adroddiad:

  • Dylai Llywodraeth Cymru ystyried sefydlu cynllun ecwiti neu grant ad-daladwy i ganiatáu i weithredwyr bach lenwi’r bylchau yn y rhwydwaith band eang
  • Dylai’r pedwar y cant o gymunedau ac unigolion mwyaf anodd eu cyrraedd, sy’n byw heb gyswllt band eang, gael eu cynnwys yn y broses fel bod atebion yn cael eu teilwra i’w hanghenion
  • Dylai Llywodraeth Cymru ddiwygio’r drefn gynllunio i ganiatáu ar gyfer gosod mastiau telathrebu sy’n gwasanaethu ardal ddaearyddol ehangach
  • Mae angen i OFCOM ddefnyddio ei holl bwerau rheoleiddio i gyflawni ei darged o sicrhau signal ar gyfer ffonau symudol dros 100 y cant o’r wlad a dylai hyn fod yn amod lleiaf mewn arwerthiannau ar gyfer yr hawl i drosglwyddo yn y dyfodol

Dywedodd Russell George, Cadeirydd y Pwyllgor: “Nid rhywbeth ‘braf i’w gael’ yw cysylltedd bellach yn ein bywydau bob dydd; i lawer o bobl a busnesau yr ydym wedi siarad â nhw yn ystod ein hymchwiliad, mae bellach yn cael ei ystyried yn wasanaeth hanfodol – fel trydan.

“Mae tirlun a dosbarthiad poblogaeth Cymru yn cyflwyno heriau mewn byd lle mai grymoedd y farchnad sy’n pennu cwmpas gwasanaeth band eang a ffonau symudol.

“Er bod cynllun Llywodraeth Cymru ar gyfer band eang, Cyflymu Cymru, a gyflwynwyd gyda BT, wedi cysylltu nifer fawr o bobl, mae ardaloedd o hyd nad yw wedi llwyddo i’w cyrraedd, ac mae’r un peth yn wir yn achos ffonau symudol.

“Bydd ein hargymhellion yn cynorthwyo Cymru i ddatblygu seilwaith digidol sydd mor gyflym ac mor ddibynadwy â rhannau eraill o’r DU, ac sy’n addas ar gyfer y dyfodol.”

Continue Reading

Cymraeg

Cyn-brentis yn annog pobl ifanc i ystyried llwybr galwedigaethol

Published

on

MAR CYN-BRENTIS Tŷ’r Cwmnïau yn annog pobl ifanc o Fôn i Fynwy i ystyried llwybrau galwedigaethol i waith yn SkillsCymru, ffair yrfaoedd fwya’r wlad.

Cwblhaodd Ethan John, 18 oed o’r Barri, ei gwrs prentisiaeth yn gynharach yr haf hwn, ac erbyn hyn, mae’n gweithio’n llawn amser fel swyddog gweinyddol cyfathrebu mewnol yn Nhŷ’r Cwmnïau.

Bydd yn mynychu SkillsCymru er mwyn hyrwyddo gyrfaoedd gyda Tŷ’r Cwmnïau, yn ogystal ag esbonio manteision prentisiaethau i bobl ifanc eraill.

Noddir SkillsCymru, a gynhelir yn Venue Cymru Llandudno ar 4 a 5 Hydref, a Motorpoint Arena Caerdydd ar 11 ac 12 Hydref, gan Lywodraeth Cymru a Chronfa Gymdeithasol Ewrop, a disgwylir iddo ddenu dros 10,000 o ymwelwyr.

Meddai Ethan: “Doedd gen i ddim clem beth oeddwn i am ei wneud ar ôl gadael ysgol. Dechreuais astudio Safon Uwch, heb unrhyw gynllun pendant. Roedd fy rhieni’n disgwyl i mi fynd i’r brifysgol fel fy chwaer, ond yn hytrach nag ymrwymo i dair blynedd o astudio, penderfynais fynd ar drywydd galwedigaethol a des o hyd i gwrs prentisiaeth yn Nhŷ’r Cwmnïau.

“Astudiaethau busnes oedd fy hoff bwnc yn yr ysgol, felly roedd gen i ddiddordeb naturiol yn Nhŷ’r Cwmniau. Dechreuais sylweddoli cymaint o swyddi gwahanol oedd ar gael. Apêl fwyaf y brentisiaeth i mi oedd ei bod yn hyfforddiant mor gynhwysfawr. Roedd yn golygu y gallwn i ddysgu pob math o rolau gwahanol, yn cynnwys gwasanaethau cwsmeriaid, digwyddiadau, cyfathrebu mewnol, dylunio a gweinyddu. Erbyn diwedd fy mhrentisiaeth, roedd gen i syniad tipyn cliriach o beth hoffwn i wneud fel gyrfa.

“Ar ôl i mi gwblhau’r brentisiaeth, gwnes gais am swydd gyda Tŷ’r Cwmniau, ac erbyn hyn, dw i’n gweithio fel swyddog cyfathrebu. Dw i’n treulio’r rhan fwyaf o’r dydd yn creu dyluniadau graffig, rhywbeth na wnes i erioed feddwl y byddwn i’n dda yn ei wneud. Mae’n golygu fy mod i wedi dysgu sgiliau hollol newydd – sut i wneud i rywbeth sy’n edrych yn dda, ysgrifennu copi a defnyddio meddalwedd fel InDesign.

“Dw i’n edrych ymlaen at gael siarad â phobl ifanc eraill yn SkillsCymru, oherwydd dw i’n siŵr y bydd llawer yn yr un sefyllfa â fi; ddim yn gwybod beth i’w wneud ar ôl gorffen yn y coleg. Yn aml, mae pobl ifanc yn teimlo taw’r unig ddewis yw mynd i brifysgol neu’n syth i weithio, ond hoffwn i ddangos bod prentisiaeth yn gyfuniad da o’r ddau.”

Meddai Sara Allen, uwch-reolwr recriwtio Tŷ’r Cwmnïau: “Mae ein rhaglen brentisiaeth yn bwysig i ni yn Nhy’r Cwmniau, mae’r llwybr yn agored i bawb o bob oed – nid dim ond rhai sy’n gadael ysgol yn unig. Mae gennym brentisiaethau mewn pob math o swyddi, fel gwasanaethau cwsmeriaid, cyllid, Adnoddau Dynol a chyfathrebu.

“Mae prentisiaeth gyda Tŷ’r Cwmniau yn sicrhau rhwydwaith cymorth parhaus i ymgeiswyr yn ogystal â chyfleoedd datblygu i ennill cymwysterau at y dyfodol. Mae Ethan yn enghraifft wych o hyn, ar ôl cwblhau ei brentisiaeth dwy flynedd mewn cwta ddeunaw mis, ennill cymhwyster NVQ lefel 3 mewn rheoli’r cyfryngau cymdeithasol a mynd ymlaen i gael swydd barhaol yn ein hadran gyfathrebu.”

Ymhlith y cwmnïau eraill fydd yn arddangos yn y digwyddiad a gaiff ei ariannu’n rhannol gan Gronfa Gymdeithasol Ewrop, fydd: GIG Cymru, ALDI, Celtic Manor Resort, Wales and West Utilities a Horizon Nuclear Power.

Meddai Julie James, y Gweinidog Sgiliau a Gwyddoniaeth: “Mae profiad Ethan yn dangos mai prentisiaethau yw’r dewis gorau i rai, ac mae digwyddiadau fel SkillsCymru yn helpu pobl ifanc eraill i sylweddoli hyn.

“Mae hi mor bwysig i fyfyrwyr ryngweithio â phobl o’r un oed â nhw, yn ogystal â derbyn cyngor gyrfaol gan golegau a rhwydweithiau cymorth mewn ysgolion. Mae clywed yn uniongyrchol gan Ethan sut mae prentisiaeth wedi gweddnewid ei obeithion gyrfaol a chyfleoedd yn y dyfodol, yn ffordd wych o wneud hyn.

Cefnogir SkillsCymru gan Lywodraeth Cymru a chaiff ei ariannu’n rhannol gan Gronfa Gymdeithasol Ewrop.

I gael rhagor o wybodaeth am SkillsCymru, ewch i www.skillscymru.co.uk

Continue Reading
News1 day ago

Tenby: Pizza chain submits appeal after application denied

DOMINO’S PIZZA has submitted an appeal after their application to open a restaurant in Tenby was declined. The chain wanted...

News2 days ago

Monkton: £30,000 benefits fraudster avoids jail sentence

A MONKTON woman pretended her marriage ‘to a traveller man’ had lasted only four weeks and went on to swindle...

News3 days ago

Woman freed from car following crash with lorry

A WOMAN was freed from her car following a crash with a lorry in the early hours of this morning...

News5 days ago

Sandy Haven: Body found in search for missing kayaker [UPDATED]

THE BODY of a missing kayaker has been found after an extensive rescue operation took place last night (Sept 19)....

News5 days ago

Wheelchair bound man assaulted female four times

A WHEELCHAIR bound Pembroke man assaulted a woman four times, a judge heard today (Sept 19). Lewis Laville, aged 23,...

News6 days ago

Haverfordwest: Job cuts at First Milk Creamery announced

IT has been announced that ‘around’ 10 jobs are being cut at First Milk’s Haverfordwest Creamery. The announcement this morning...

News6 days ago

Incidents of children self-harming in schools increases sixfold

NEW figures show that self-harming amongst young people in Pembrokeshire schools has increased sixfold, with the youngest child being just...

News1 week ago

Pembroke: Appeal for witnesses after business hit by car

AN APPEAL for witnesses has been launched after a car smashed the front window of FBM estate agents in Main...

News1 week ago

Pembroke: Casualty airlifted from castle in dramatic rescue

A COASTGUARD helicopter has airlifted a male casualty from Pembroke Castle this afternoon (Sept 16) following a large emergency service...

News1 week ago

Increased police patrols locally following London tube bomb

DYFED-POWYS POLICE have said that they are stepping up security in line with other police forces following events in London....

Popular This Week